Pompa ciepła split czy monoblok? A czym różni się pompa wentylacyjna
W jednym pytaniu ukrywają się dwa różne porównania
Split i monoblok to dwa sposoby zbudowania pompy powietrze-woda, która pobiera energię z powietrza zewnętrznego. Pompa wentylacyjna korzysta przede wszystkim z ciepłego powietrza usuwanego z domu i często łączy ogrzewanie, ciepłą wodę oraz wentylację.
Nie są to więc trzy równorzędne warianty jednego urządzenia. Najpierw trzeba porównać split z monoblokiem. Dopiero później można zestawić osobną pompę i rekuperację ze zintegrowaną pompą na powietrze wywiewane.
Split i monoblok odpowiadają na to samo zadanie
Oba układy mogą zasilać wodne ogrzewanie podłogowe i przygotowywać ciepłą wodę. Nie da się wskazać lepszego wyłącznie po nazwie. Liczą się konkretny model, moc przy temperaturze projektowej, modulacja, temperatura zasilania, hałas oraz zaplecze serwisowe.
W systemie split część obiegu chłodniczego znajduje się na zewnątrz, a część w jednostce wewnętrznej. Łączą je przewody z czynnikiem chłodniczym. Woda pozostaje w ogrzewanej części budynku. Połączenie chłodnicze powstaje jednak na budowie, dlatego wymaga odpowiednich uprawnień, zachowania dopuszczalnych długości przewodów i poprawnego uruchomienia.
W monobloku zewnętrznym cały obieg chłodniczy jest fabrycznie zamknięty w jednostce. Do domu prowadzą przewody wodne. Upraszcza to zakres chłodniczy na budowie, ale wymaga zabezpieczenia odcinka zewnętrznego przed zamarznięciem podczas dłuższego postoju lub braku zasilania. Sposób ochrony zależy od urządzenia i hydrauliki.
Monoblok wewnętrzny jest trzecią konfiguracją powietrze-woda
Pompa może również stać w całości wewnątrz domu i pobierać powietrze zewnętrzne przez duże kanały. Nie ma wtedy klasycznej jednostki przy elewacji, ale potrzebne są czerpnia, wyrzutnia, miejsce techniczne, odizolowanie akustyczne i odprowadzenie kondensatu.
To rozwiązanie bywa użyteczne, gdy ustawienie jednostki na zewnątrz jest trudne. Nie oznacza jednak braku ingerencji w elewację. Zamiast urządzenia pojawiają się w niej duże otwory powietrzne.
| Układ | Co przechodzi przez ścianę | Najważniejsza rzecz do sprawdzenia |
|---|---|---|
| Split | przewody z czynnikiem chłodniczym | jakość wykonania połączenia chłodniczego |
| Monoblok zewnętrzny | przewody wodne | ochrona przed zamarznięciem |
| Monoblok wewnętrzny | duże kanały powietrzne | miejsce, akustyka, czerpnia i wyrzutnia |
Pompa wentylacyjna działa z innego źródła
Pompa na powietrze wywiewane pobiera energię z ciepłego powietrza usuwanego z łazienek, kuchni i innych stref wywiewnych. Obieg chłodniczy podnosi poziom tej energii i przekazuje ją do ogrzewania wodnego lub zasobnika ciepłej wody.
Urządzenia tej kategorii mogą łączyć kilka funkcji w jednej obudowie. Sama nazwa nie wyjaśnia jednak, jak świeże powietrze dociera do sypialni i salonu. W części systemów napływa przez nawiewniki ścienne lub okienne. Inne można rozbudować o mechaniczny moduł nawiewny. Zawsze trzeba obejrzeć schemat konkretnego rozwiązania.
Pompa wentylacyjna rzeczywiście odzyskuje energię, ale nie jest tym samym co rekuperator nawiewno-wywiewny. W rekuperatorze ciepło z wywiewu ogrzewa świeże powietrze nawiewane. W pompie wentylacyjnej trafia przez obieg chłodniczy głównie do wody, ogrzewania lub zasobnika.
Ilość powietrza wywiewanego ogranicza dostępne źródło energii
Strumień wywiewu wynika z potrzeb higienicznych domu. Nie można zwiększać go bez końca tylko po to, aby pozyskać więcej ciepła, ponieważ rosłyby straty, hałas i ryzyko przesuszenia powietrza.
Dlatego pompę wentylacyjną trzeba zestawić z obciążeniem cieplnym konkretnego budynku. Przy większej powierzchni lub wysokim zapotrzebowaniu szczytowym może potrzebować grzałki, dodatkowego źródła albo konstrukcji pobierającej energię również z zewnątrz. Pompa z jednostką zewnętrzną nie jest związana z higienicznym strumieniem wentylacji, choć jej moc również spada wraz z temperaturą powietrza.
Pompa wentylacyjna czy osobna pompa i rekuperacja
| Kryterium | Pompa wentylacyjna | Osobna pompa powietrze-woda i rekuperacja |
|---|---|---|
| Liczba urządzeń | kilka funkcji może łączyć jedna obudowa | ogrzewanie i wentylacja mają osobne urządzenia |
| Źródło dla ogrzewania | głównie powietrze wywiewane, zależnie od systemu także źródło dodatkowe | powietrze zewnętrzne niezależne od strumienia wentylacji |
| Doprowadzenie świeżego powietrza | zależy od konkretnego schematu i wyposażenia | mechaniczny nawiew jest częścią zbilansowanej wentylacji |
| Dobór mocy | związany z przepływem wywiewu i możliwościami urządzenia | moc ogrzewania i przepływy wentylacji dobiera się oddzielnie |
| Serwis | awaria jednego urządzenia może objąć kilka funkcji | więcej elementów, ale funkcje pozostają mniej zależne |
| Miejsce i koszt początkowy | często korzystniejsze dzięki integracji | zwykle wymaga więcej miejsca i koordynacji |
Każda konfiguracja może uzyskać dobry wynik EP. Nie wolno zakładać, że układ zintegrowany automatycznie policzy się tak samo jak osobna pompa i odzysk wentylacyjny albo że musi wypaść gorzej. Wynik zależy od strat budynku, sprawności, energii pomocniczej, przygotowania ciepłej wody i udziału odnawialnych źródeł.
Dlaczego Hyta rozdziela ogrzewanie i wentylację
W pakietach deweloperskim i kompleksowym każdy model Hyty ma zdecentralizowaną wentylację z odzyskiem ciepła. Świeże powietrze jest nawiewane mechanicznie, zużyte usuwane, a jednostki pracują w skoordynowanych parach. Liczba i rozmieszczenie wynikają z układu domu.
Ogrzewanie dobiera się osobno. W większych modelach pompa powietrze-woda współpracuje z wodnym ogrzewaniem podłogowym. W mniejszych domach układ może być prostszy, lecz rekuperacja nie znika ze standardu pakietu instalacyjnego.
Rozdzielenie zajmuje więcej miejsca, ale pozwala niezależnie dobrać moc ogrzewania i przepływ wentylacji. Pompa nie jest ograniczona ilością powietrza wywiewanego, a odzysk wentylacyjny działa również wtedy, gdy dom chwilowo nie potrzebuje ogrzewania.
Co ostatecznie rozstrzyga wybór
Między splitem a monoblokiem rozstrzygają warunki ustawienia urządzenia, rodzaj przejścia przez ścianę, ryzyko zamarzania, jakość wykonawcy i parametry konkretnego modelu. Między pompą wentylacyjną a osobnym układem rozstrzygają bilans mocy, sposób nawiewu, liczba mieszkańców, miejsce techniczne oraz akceptowany stopień zależności funkcji.
Nie warto wybierać po jednym COP ani wygodnym haśle „wszystko w jednym”. Oferta powinna pokazać, kto ogrzewa pomieszczenia, kto przygotowuje ciepłą wodę, jak wymieniane jest powietrze i co dzieje się przy mrozie albo podczas serwisu.